TÜİK bitkisel üretim 2025 tahmini: Üretim düşecek
TÜİK Bitkisel Üretim 2025 Tahmini: Üretim Düşecek
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ait ikinci bitkisel üretim tahminlerini kamuoyuyla paylaştı. Açıklanan TÜİK bitkisel üretim 2025 raporu, tarımsal üretimde genel bir düşüş eğilimi öngörüyor. Birçok bağımsız haber kaynağında doğrulanan bilgilere göre, geçen yıla kıyasla tahıllar, sebzeler ve özellikle meyve grubunda ciddi azalışlar bekleniyor. Bu veriler, 2025 yılının tarımsal üretim açısından zorlu bir yıl olacağına işaret ediyor. İkinci tahmin raporu, yıl içindeki gelişmelere dayanarak ilk tahminleri güncellerken, özellikle meyve üretimindeki keskin düşüş beklentisiyle dikkat çekiyor.
Bitkisel Üretimde Genel Görünüm ve Üç Ana Kategori
Raporların ortak görüşü gösteriyor ki, 2025 yılı üretim miktarları bir önceki yıla göre önemli ölçüde gerileyecek. Üretim, üç ana kategoride farklı oranlarda düşüş gösterecek.
Bu kapsamda, tahıllar ve diğer bitkisel ürünler (yem bitkileri hariç) grubunda yüzde 10,4'lük bir azalışla toplam 67,1 milyon ton üretim bekleniyor. Bu kategori, Türkiye'nin temel gıda ve yem güvenliği açısından kritik öneme sahip.
Sebze üretimindeki düşüşün yüzde 0,8 ile daha sınırlı kalarak 33,3 milyon ton seviyesinde gerçekleşeceği tahmin ediliyor. Bu hafif gerileme, bazı ürünlerdeki artışlarla dengelenmiş görünse de genel eğilim negatif yönde.
En keskin düşüş ise yüzde 30,4 oranıyla meyveler, içecek ve baharat bitkileri grubunda öngörülüyor. Bu grupta toplam üretimin 19,8 milyon tona gerilemesi bekleniyor. Bu sert düşüş, hem iç tüketim hem de ihracat pazarları için önemli sonuçlar doğurabilir.
TÜİK Bitkisel Üretim 2025: Tahıl Grubu Alarm Veriyor
Tahıl ürünleri üretimi, 2025 yılında bir önceki yıla göre yüzde 12,4 oranında azalarak yaklaşık 34,2 milyon tona düşecek. Bu kategori içindeki değişimler, ülkenin gıda arzı için temel göstergelerden biridir.
Ürün bazında yapılan incelemelerde, Türkiye'nin temel gıda maddesi olan buğday üretiminin yüzde 13,9 azalışla 17,9 milyon tona gerileyeceği tahmin ediliyor. Bu, ekmek ve diğer unlu mamullerin ham maddesi olması nedeniyle en yakından takip edilen verilerden biridir. Arpa üretiminde de yüzde 25,9'luk sert bir düşüşle 6 milyon tonluk bir üretim öngörülüyor; bu durum özellikle hayvancılık sektörü için yem maliyetleri açısından kritik bir gelişmedir.
Benzer şekilde, çavdar üretiminin yüzde 20,9 azalarak 203 bin tona, yulaf üretiminin ise yüzde 22,3 azalarak 303 bin tona düşeceği raporlanıyor.
Tahıl grubunda tek olumlu gelişme mısırda yaşanıyor. Birçok bağımsız haber kaynağında doğrulanan bilgilere göre, mısır üretiminin yüzde 4,9 artışla 8,5 milyon tona ulaşması bekleniyor. Bu artış, buğday ve arpadaki düşüşün etkilerini kısmen hafifletebilir ancak genel açığı kapatmaktan uzaktır.
Baklagiller, Patates ve Yağlı Tohumlarda Son Durum
Tahıl dışındaki diğer tarla ürünlerinde de karışık bir seyir izleniyor. Kuru baklagiller grubunda nohut üretiminin 406 bin ton, kuru fasulyenin 247 bin ton ve kırmızı mercimeğin 230 bin ton seviyesinde gerçekleşeceği tahmin ediliyor.
Önemli bir tüketim kalemi olan patates üretiminin ise bir önceki yıla göre yüzde 13 azalarak 6 milyon tona gerilemesi bekleniyor.
Yağlı tohumlar da 2025 yılındaki genel düşüşten payını alıyor. Stratejik ürünlerden ayçiçeği üretiminin yüzde 17,6 oranında düşerek 1,8 milyon tona gerileyeceği öngörülüyor. Soya üretiminin ise yüzde 17,4 düşerek 149 bin tona ineceği tahmin ediliyor. Bu iki üründeki düşüş, bitkisel yağ arzı ve ithalat bağımlılığı açısından önemli veriler olarak öne çıkıyor.
Şeker pancarı üretiminin de yüzde 4,1'lik görece daha hafif bir azalışla 21,5 milyon tonda kalacağı kaydedildi.
Sebze Üretiminde Sınırlı Düşüş ve Ürün Bazlı Farklılıklar
Sebze üretimindeki genel düşüş yüzde 0,8 olarak tahmin edilirken, bu kategorideki toplam üretimin 33,3 milyon ton olması bekleniyor. Kategorinin geneli yatay bir seyir izlese de ürün bazında önemli farklılıklar göze çarpıyor.
Bazı temel sebze kalemlerinde düşüş bekleniyor. Domates üretiminde yüzde 7,6'lık, salçalık kapya biberde yüzde 6,3'lük ve taze fasulyede yüzde 8,3'lük bir azalış öngörülüyor.
Buna karşın, bazı sebze türlerinde üretim artışı tahminleri dikkat çekiyor. Karpuz üretiminde yüzde 8,3, kuru soğanda yüzde 2,6 ve kavunda yüzde 17,5 oranında üretim artışı yaşanacağı tahmin ediliyor. Bu artışlar, sebze grubundaki genel düşüşün sınırlı kalmasını sağlıyor.
Meyve Üretimi ve TÜİK Bitkisel Üretim 2025 Raporu
2025 yılı tahminlerinde en dikkat çekici ve endişe verici gerileme meyveler, içecek ve baharat bitkileri grubunda yaşanıyor. Toplam üretimin yüzde 30,4 gibi büyük bir oranda azalarak 19,8 milyon tona düşmesi bekleniyor. Bu sert düşüş, iklim koşulları ve diğer tarımsal faktörlerin olumsuz etkilerini yansıtmaktadır.
Meyveler grubunda bazı temel ürünlerdeki düşüşler çok keskin. Elma üretiminin yüzde 48,3, şeftali üretiminin yüzde 46,1 ve nektarin üretiminin yüzde 44,1 azalacağı öngörülüyor. Bu üç üründeki neredeyse yarı yarıya düşüş, pazar ve fiyatlar üzerinde doğrudan etkili olabilir.
Kiraz üretimindeki tahmini düşüş yüzde 70,6 ile rekor seviyededir; bu durum, önemli bir ihraç kalemi olan kirazda arzın ciddi şekilde daralacağına işaret ediyor. Üzüm üretiminin yüzde 24,5, çilek üretiminin ise yüzde 1,9 azalması beklenen diğer gelişmeler arasında.
Turunçgillerde ise karışık bir seyir hakim. Mandalina üretiminin yüzde 7,1 artması beklenirken, portakalın yüzde 15 ve limonun yüzde 34,8 azalacağı belirtiliyor.
Sert Kabuklu Meyveler ve Zeytinde Büyük Kayıp
Meyve grubundaki olumsuz tablo, sert kabuklu meyvelerde de devam ediyor. Türkiye'nin önemli ihracat kalemleri olan bu ürünlerdeki düşüşler de oldukça yüksek.
Raporların ortak görüşü gösteriyor ki, fındık üretiminde yüzde 38,5, ceviz üretiminde yüzde 38,1 ve Antep fıstığı üretiminde yüzde 61,1 gibi ciddi azalışlar bekleniyor.
Özellikle Antep fıstığındaki yüzde 60'ı aşan düşüş tahmini, bu ürünün arzında büyük bir boşluk oluşacağını gösteriyor.
Ayrıca, muz üretiminin yüzde 1,6, zeytin üretiminin ise yüzde 34,7 oranında azalacağı tahmin edilen veriler arasında yer alıyor. Zeytindeki bu yüksek düşüş, zeytinyağı üretimini ve fiyatlarını da doğrudan etkileyecek bir faktör olarak öne çıkıyor. Bu genel tablo, TÜİK bitkisel üretim 2025 verilerinin tarım sektörü ve ilgili endüstriler için önemli zorlukları beraberinde getirdiğini net bir şekilde ortaya koyuyor.
Web.tv
